Er zijn verschillende redenen waarom uw inkomen met alleen een AOW-uitkering te laag kan zijn voor uw levensonderhoud. Het is belangrijk om te begrijpen welke situatie op u van toepassing is, zodat u de juiste stappen kunt ondernemen.
Een onvolledige AOW door verblijf in het buitenland is een veelvoorkomende oorzaak. U bouwt AOW op door in Nederland te wonen of te werken tussen uw vijftiende jaar en uw AOW-leeftijd. Voor elk jaar dat u in het buitenland heeft gewoond of gewerkt zonder verzekering voor de Nederlandse AOW, ontvangt u 2 procent minder AOW. Dit loopt snel op. Heeft u bijvoorbeeld tien jaar in het buitenland gewoond, dan ontvangt u 20 procent minder AOW. Dit betekent dat een alleenstaande in plaats van ongeveer €1.400 per maand slechts €1.120 ontvangt.
Samenwonen of trouwen leidt ook tot een lager AOW-bedrag. Als alleenstaande ontvangt u 70 procent van het netto minimumloon, ongeveer €1.400 per maand. Zodra u gaat samenwonen of trouwt, ontvangt u beiden 50 procent van het netto minimumloon, ongeveer €970 per persoon. Dit betekent dat u individueel ruim €400 per maand minder ontvangt. Voor sommige stellen is dit geen probleem omdat beide partners AOW ontvangen en samen €1.940 hebben. Maar als uw partner jonger is en nog geen AOW ontvangt, heeft u samen tijdelijk minder inkomen.
Een partner die nog geen AOW-leeftijd heeft bereikt zorgt voor een financieel knelpunt. U ontvangt zelf het bedrag voor gehuwden of samenwonenden, ongeveer €970 per maand. Heeft uw partner geen of weinig eigen inkomen, dan moet u samen rondkomen van dit bedrag totdat uw partner ook AOW ontvangt. Hoe groter het leeftijdsverschil, hoe langer deze situatie duurt. Voor partners geboren na 1 januari 2015 bestaat er geen partnertoeslag meer. Partners die vóór deze datum recht hadden op partnertoeslag kunnen deze blijvend kwijtraken als het inkomen van de jongere partner tijdelijk te hoog wordt.
Het ontbreken van een aanvullend pensioen is een andere reden voor een te laag inkomen. Veel werknemers bouwen via hun werkgever een aanvullend pensioen op dat hun inkomen aanvult naast de AOW. Heeft u niet of weinig gewerkt in loondienst, zelfstandig ondernemer geweest zonder eigen pensioenopbouw, of tijdelijk niet gewerkt, dan mist u dit aanvullende pensioen. De AOW alleen is niet bedoeld om comfortabel van te leven, maar vormt een basisvoorziening. Zonder aanvullend pensioen kan het moeilijk zijn om alle maandelijkse kosten te betalen.
Soms is uw netto uitkering lager dan verwacht door de loonheffingskorting. De Sociale Verzekeringsbank houdt bij de uitbetaling rekening met loonheffing. Als u meerdere inkomsten heeft, zoals een AOW en een aanvullend pensioen, kan de loonheffingskorting maar bij één inkomen worden toegepast. Doet u dit niet correct, dan betaalt u te veel belasting en is uw netto inkomen lager. Ook kunnen onverwachte nabetalingen van de Belastingdienst ontstaan waardoor u minder overhoudt dan waar u op gerekend had.
Andere situaties kunnen ook tot financiële problemen leiden. Denk aan hoge zorgkosten die niet volledig vergoed worden, het verlies van toeslagen bij net te hoog inkomen, of onverwachte grote uitgaven zoals een noodzakelijke verhuizing of woningaanpassingen. Ook het wegvallen van andere inkomsten, zoals huurinkomsten of dividend, kan ervoor zorgen dat uw totale inkomen onder het sociaal minimum uitkomt.
Het sociaal minimum bedraagt per januari 2025 ongeveer €1.354 voor alleenstaanden en €1.836 voor gehuwden of samenwonenden. Dit is het bedrag dat de overheid als minimaal noodzakelijk beschouwt om van te kunnen leven. Komt uw inkomen hieronder uit, dan kunt u mogelijk een aanvulling krijgen. Het is verstandig om tijdig te inventariseren wat uw verwachte inkomen bij pensionering is en welke uitgaven u heeft, zodat u kunt voorkomen dat u in financiële problemen komt.
De Aanvullende Inkomensvoorziening Ouderen is een bijstandsuitkering speciaal voor mensen die de AOW-leeftijd hebben bereikt en een inkomen onder het sociaal minimum hebben. De AIO vult uw inkomen aan tot het sociaal minimum, zodat u voldoende heeft om van te leven. Het maakt daarbij niet uit of u een volledige of onvolledige AOW heeft, als uw totale inkomen maar te laag is.
Om voor AIO in aanmerking te komen moet u aan een aantal voorwaarden voldoen. U moet de AOW-leeftijd hebben bereikt en in Nederland wonen. Uw inkomen, inclusief AOW en eventueel aanvullend pensioen, moet onder het sociaal minimum liggen. Ook wordt gekeken naar uw vermogen. Dit mag maximaal €7.575 zijn als u alleen woont of €15.150 als u samenwoont. Spaargeld, beleggingen en de overwaarde van uw woning tellen mee als vermogen.
De overwaarde van uw woning kan een knelpunt zijn voor het ontvangen van AIO. Veel ouderen hebben door de gestegen huizenprijzen een hoge overwaarde, maar weinig liquide middelen. Als uw vermogen uit woningbezit hoger is dan €63.900, kunt u de AIO-aanvulling krijgen in de vorm van een renteloze lening. Dit betekent dat u het geld wel ontvangt, maar dat de Sociale Verzekeringsbank dit later terugvordert uit de verkoop van uw woning. Zo hoeft u uw huis niet direct te verkopen, maar heeft u wel voldoende inkomen.
U kunt de AIO-aanvulling aanvragen vanaf twee maanden vóór uw AOW-leeftijd via de website van de SVB. Het aanvraagproces begint met een online vragenformulier waarmee u kunt checken of u waarschijnlijk in aanmerking komt. Daarna kunt u een papieren aanvraagformulier aanvragen en invullen. Let op: de SVB betaalt de aanvulling vanaf de datum van uw aanvraag, niet met terugwerkende kracht. Het is dus belangrijk om niet te lang te wachten met aanvragen.
Helaas weten veel mensen niet dat zij recht hebben op AIO. Uit onderzoek van de Algemene Rekenkamer blijkt dat ongeveer de helft van de mensen die voor AIO in aanmerking komen deze uitkering niet ontvangt. Dit komt doordat de SVB niet automatisch kan zien wie recht heeft op een aanvulling, omdat daarvoor gegevens van verschillende overheidsinstanties nodig zijn die vanwege privacywetgeving niet worden uitgewisseld. U moet de aanvulling dus zelf aanvragen.
Aanvullend pensioen via uw werkgever of via eigen opbouw helpt om uw inkomen te verhogen boven het sociaal minimum. Als u tijdens uw werkzame leven pensioen heeft opgebouwd, ontvangt u van deze pensioenfondsen een uitkering naast uw AOW. Op mijnpensioenoverzicht.nl vindt u een overzicht van al uw opgebouwde pensioenen. Heeft u bij meerdere werkgevers gewerkt en daar telkens kleine bedragen opgebouwd, dan kan het verstandig zijn om deze samen te voegen voor een beter overzicht en mogelijk lagere kosten.
Lijfrente biedt de mogelijkheid om alsnog aanvullend pensioen op te bouwen als u dat tijdens uw werkzame leven niet of onvoldoende heeft gedaan. Via een lijfrenteproduct kunt u fiscaal voordelig sparen voor extra pensioen. De premies die u inlegt zijn aftrekbaar van uw inkomen, waardoor u belastingvoordeel krijgt. Bij uitkering betaalt u wel belasting, maar dit is meestal tegen een lager tarief dan tijdens uw werkzame leven. Lijfrente is vooral interessant als u nog enkele jaren verwijderd bent van uw pensioen en weet dat uw AOW-inkomen te laag zal zijn.
Vrijwillig AOW inkopen is mogelijk voor de jaren dat u niet in Nederland heeft gewoond of gewerkt. Dit kan alleen als u binnen tien jaar nadat u in Nederland bent komen wonen een aanvraag indient bij de SVB. Voor elk jaar betaalt u een premie waarvan de hoogte afhangt van uw leeftijd en inkomen op het moment van inkoop. Deze optie is vaak kostbaar. Een jaar AOW inkopen kan al snel enkele duizenden euro’s kosten. Toch kan het de moeite waard zijn als u veel jaren mist en de kosten kunt opbrengen.
Doorwerken na uw AOW-leeftijd is een praktische oplossing om uw inkomen aan te vullen. U mag na uw AOW-leeftijd blijven werken en uw werkgever mag u niet ontslaan vanwege uw leeftijd. Extra inkomen uit werk heeft geen gevolgen voor uw AOW-uitkering. U ontvangt uw volledige AOW en daarnaast uw salaris. Dit kan een goede manier zijn om het inkomensverlies door een lagere AOW of het ontbreken van aanvullend pensioen op te vangen, zeker als u parttime werkt en geleidelijk afbouwt.
Toeslagen zoals zorgtoeslag en huurtoeslag kunnen uw financiële situatie verbeteren. Als uw inkomen laag is, komt u mogelijk in aanmerking voor verschillende toeslagen die uw maandelijkse lasten verlagen. De zorgtoeslag helpt met de betaling van uw zorgverzekering, de huurtoeslag met uw huurkosten. Deze toeslagen worden automatisch berekend door de Belastingdienst op basis van uw inkomen en vermogen. Het is belangrijk om jaarlijks te controleren of u hier nog recht op heeft, want bij kleine veranderingen in uw inkomen kan uw recht op toeslagen wijzigen.
Bijzondere bijstand via uw gemeente is beschikbaar voor eenmalige, onverwachte kosten die u niet kunt betalen. Denk aan medische kosten die niet vergoed worden, de aanschaf van een noodzakelijke rolstoel of woningaanpassingen. Elke gemeente heeft eigen regels voor bijzondere bijstand. Het is verstandig om contact op te nemen met de sociale dienst van uw gemeente als u met dergelijke kosten wordt geconfronteerd.
Schuldhulpverlening kan nodig zijn als u al financiële problemen heeft door een te laag inkomen. Gemeenten bieden gratis schuldhulpverlening aan mensen die hun schulden niet meer kunnen betalen. Een schuldhulpverlener helpt u met het maken van een betalingsregeling met uw schuldeisers en zorgt ervoor dat u maandelijks genoeg overhoudt om van te leven. Hoe eerder u hulp zoekt, hoe beter, want schulden lossen zich niet vanzelf op en kunnen snel oplopen door boetes en incassokosten.
Het is belangrijk om tijdig te onderzoeken hoeveel inkomen u zult hebben wanneer u de AOW-leeftijd bereikt. Controleer op de website van de SVB hoeveel procent AOW u heeft opgebouwd en wat uw verwachte uitkering is. Bekijk ook uw opgebouwde aanvullende pensioenen op mijnpensioenoverzicht.nl. Maak een overzicht van uw verwachte inkomsten en uw vaste maandelijkse uitgaven. Zo krijgt u inzicht in of uw inkomen voldoende zal zijn of dat u aanvullende maatregelen moet treffen.
Als uw inkomen onder het sociaal minimum ligt, heeft u waarschijnlijk recht op AIO. Wij helpen u de aanvraag voor te bereiden en controleren of u aan alle voorwaarden voldoet. Ook adviseren wij over de mogelijkheden als uw vermogen te hoog is voor een reguliere AIO-uitkering, bijvoorbeeld via de renteloze lening voor woningbezitters. Het is belangrijk om de aanvraag niet uit te stellen, want de uitkering wordt niet met terugwerkende kracht toegekend.
Voor mensen die samenwonen met een jongere partner adviseren wij over strategieën om het gezinsinkomen te optimaliseren. We kijken naar mogelijkheden zoals parttime werk voor de jongere partner, het aanvragen van toeslagen, of het tijdelijk aanspreken van spaargeld totdat beide partners AOW ontvangen. Ook bekijken we of er nog recht bestaat op partnertoeslag als uw AOW-recht is ontstaan vóór 1 januari 2015, en hoe u kunt voorkomen dat deze toeslag definitief vervalt.
Als u nog jaren verwijderd bent van uw pensioen en nu al weet dat uw AOW-inkomen te laag zal zijn, is het verstandig om nu te beginnen met extra pensioenopbouw. Via lijfrente kunt u fiscaal voordelig sparen voor aanvullend pensioen. Wij berekenen uw jaarruimte en adviseren hoeveel u kunt inleggen om uw toekomstige inkomensverlies te compenseren. Hoe eerder u begint, hoe minder u maandelijks hoeft in te leggen en hoe meer rendement u kunt behalen door het rente-op-rente effect.
Voor mensen met een onvolledige AOW door verblijf in het buitenland bekijken wij of het verstandig is om ontbrekende jaren in te kopen. We maken een berekening van de kosten en baten van vrijwillige inkoop. Daarbij houden we rekening met uw leeftijd, uw financiële situatie en hoeveel extra AOW u krijgt door de inkoop. In sommige gevallen is inkoop financieel aantrekkelijk, in andere gevallen kunt u hetzelfde geld beter gebruiken om zelf te sparen of te beleggen.
We helpen u ook met het optimaal toepassen van de loonheffingskorting. Als u meerdere inkomsten heeft, is het belangrijk dat de loonheffingskorting bij het hoogste inkomen wordt toegepast. Dit scheelt honderden euro’s per jaar. We controleren uw situatie en zorgen ervoor dat de SVB en eventuele pensioenuitvoerders de juiste gegevens hebben, zodat u geen onaangename verrassingen krijgt bij uw jaarlijkse belastingaangifte.
Voor complexe situaties bieden wij maatwerk advies. Denk aan mensen die gedeeltelijk arbeidsongeschikt zijn en een combinatie van AOW en een arbeidsongeschiktheidsuitkering ontvangen, of mensen met ingewikkelde pensioensituaties door internationale loopbanen. We hebben ervaring met alle mogelijke AOW-situaties en helpen u de juiste keuzes te maken die passen bij uw persoonlijke omstandigheden.
Ook kijken wij verder dan alleen uw eigen situatie. Als u een partner heeft, bekijken we beide inkomens en alle mogelijke toeslagen waar u recht op heeft. We adviseren over de beste verdeling van loonheffingskorting tussen u en uw partner, het moment waarop het verstandig is om bepaalde toeslagen aan te vragen, en hoe u uw vermogen kunt optimaliseren binnen de gestelde grenzen voor toeslagen en AIO.
Neem vrijblijvend contact met ons op voor een AOW-check. Wij analyseren uw huidige en toekomstige AOW-situatie, berekenen uw verwachte inkomen bij pensionering en adviseren welke stappen u kunt nemen om financiële problemen te voorkomen. Met onze ervaring van 35 jaar in pensioenadvies zorgen wij ervoor dat u met een gerust hart naar uw pensioen kunt toekijken. U kunt ons bereiken op 0528 44 70 22 of via onze website.
Al meer dan 35 jaar dé specialist in financieel advies. Van hypotheken tot verzekeringen en vermogensbeheer tot oudedagsvoorzieningen voor zowel particulieren als ondernemers. Wij denken graag met u mee.
Plan een afspraak met één van onze adviseurs en ontdek wat de mogelijkheden zijn.
